روشن سر باز نمىزدند ، آنان را به راه راست وامىداشت ، و چنان آنان را آرام و نرم در اين راه مىراند كه كوچك‌ترين آسيبى از راه بر آنان نمىرسيد ، و از گام نهادن در اين راه ، خسته و ملول نمىشدند . آرى ، على آنان را بر چشمه‌سارى از حقيقت وارد مىكرد كه از آب گوارا و شيرين حقيقت با ظرف‌هاى پر سيراب مىشدند و اجازه نمىداد آب را گل‌آلود كنند و باطن آنان را از اين آب حيات پر مىكرد و در پنهان و آشكار آنان را اندرز مىداد . و از زينت دنيا بهرهء زيادى نبرد و از روزى دنيا به جز رفع عطش و سيرى عايله بهره نجست . و در چنين خلافتى زاهد واقعى از دنياپرست و راستگو از دروغگو شناخته مىشد . « اگر اهل قريه ( جوامع بشرى ) ايمان و تقوا را پيشه سازند بركات آسمان و زمين را بر آنان مىگشاييم ، ولى آنان دروغ مىگويند و آنان را به آنچه عمل مىكنند كيفر مىدهيم . » « آن گروه از اينان كه دچار ظلم ( معصيت و نافرمانى ) مىشوند البته آنان را به جزاى آنچه از گناهان مرتكب مىشوند خواهيم رساند و از كيفر آنان فروگذار نخواهيم كرد . » آگاه باش ! و بيا به آنچه مىگويم خوب گوش كن ، هر روز كه زندگى مىگذرد ، جهان چيز شگفتى را به تو نشان مىدهد ! « اگر تعجب مىكنى ، گفتهء آنان بيشتر موجب تعجب است » . كاش مىفهميدم كه به كدام تكيه‌گاه تكيه كرده‌اند ؟ و به كدام ستون اعتماد دارند ؟ و به كدام ريسمان چنگ زده‌اند ؟ و بر كدام ذريه دست يافته و چيره شده‌اند ؟ چه رفاقت بدى ، و چه جانشين بدى برگزيدند ! سوگند به خدا ! پس‌گامان را به جاى پيش‌گامان نهادند و عقب‌مانده‌ها را جلو انداختند ، و در اثر اين وارونه كارى ذليل خواهيد شد « گمان مىكنند كه كار